Türkiye’nin Dışa Açık Büyüme Stratejisinde 40 Yıllık Yol Arkadaşı: DEİK

1980’li yıllarda dışa açık büyüme stratejisiyle birlikte iş insanlarımızın küresel pazarlarda etkinliğini artırmak için kurulan DEİK, 40 yıl boyunca ticari diplomasiyle Türkiye’nin uluslararası vizyonunu iş dünyasının talepleriyle buluşturdu

Ülkemizde 1980’li yılların başında ithal ikameci büyüme stratejisinin terk edilerek dışa açık büyüme stratejisinin uygulamaya konulmasıyla birlikte iş insanlarımızın dış pazarlarda daha etkin rol üstlenmesine, yeni fırsatlara erişmesine ve küresel ölçekte rekabet gücünü artırmasına yönelik kurumsal bir yapıya ihtiyaç duyuldu. Bu ihtiyacı karşılamak üzere, Türk özel sektörünün mesleki üst kuruluşu ve yasal temsilcisi olan Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) önemli ve yerinde bir adım atarak 1986 yılında yönetim kurulu kararı ile Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEIK)’nu ihdas etti. DEIK, iş dünyamızın talepleri ile devletimizin uluslararası vizyonunu buluşturan bir köprü işlevi üstlendi. DEIK, faaliyetlerini ülke bazlı (ikili) iş konseyleri vasıtasıyla yürütmeye başladı. İş konseylerinin Türkiye kanadını TOBB, karşı ülke kanadını ise birkaç istisna hariç ilgili ülkelerin Sanayi ve Ticaret Odaları oluşturdu.

DEIK’in ABD, Japonya, İngiltere, Fransa, SSCB gibi ülkelerle başlattığı çalışmalar 1990’lı yılların başından itibaren ülkemizi Orta Asya’dan Afrika’ya, Latin Amerika’dan Güneydoğu Asya’ya kadar geniş bir coğrafyada görünür ve etkin kıldı. Bilahare, 2004 yılında yürürlüğe giren 5174 sayılı TOBB Kanunu’nda DEIK’e de yer verilmek suretiyle DEIK, kanunda zikredilen bir iş dünyası kuruluşu haline geldi. TOBB’un 2000’li yılların başından itibaren ortaya koyduğu uluslararası ticaret ve sanayi odaları üst kuruluşlarında aktif olarak yer alma stratejisi doğrultusunda 2009 yılından başlayarak Avrupa Sanayi ve Ticaret Odaları Birliği (EUROCHAMB RES) ve İslam Ticaret ve Kalkınma Odası (ICCD) ile Asya Pasifik Ticaret ve Sanayi Odaları Konfederasyonu (CACCI) gibi cesametli kuruluşlarda Başkan Yardımcılığı seviyesinde aktif görevler üstlenmesi, başkanlığı TOBB Başkanı tarafından yürütülen DEIK’i dünyada daha da tanınır hale getirdiği gibi prestijini artırarak, hareket alanını da genişletti.

Keza, sürekli etki alanını genişleten DEIK bünye sinde ülke iş konseylerinin yanı sıra 2007 yılında Dünya Türk İş Konseyi (DTIK)’nin kurulması, bu konseyin dünyanın dört bir yanına yayılmış olan ve dünya görüşlerinde ayırım gözetilmeksizin temiz sicilli Türk işverenlerini ve profesyonellerini bir çatı altında toplaması, Türk iş diasporasının gerek kendi aralarındaki gerek Türkiye ile bağlarını güçlendirdiği gibi bulundukları ülkelerde farkındalıklarını artırma yönünde çok önemli bir örgütlenme oldu.

Bu alanda, belirli aralıklarla düzenlenen ve gelenekselleşen Dünya Türk Girişimciler Kurultayları ve DTIK vasıtasıyla bölge, ülke ve şehir temsilcilikleri oluşturarak bütün dünyaya yayılan geniş bir diaspora ağı kurulması önemli adımlar oldu. Benzer şekilde, aynı dönemde DEIK’in sektörel iş konseyleri kurmasıyla aynı alanda faaliyet gösteren Türk şirketlerinin kümelenerek ulusal ve uluslararası alanda ortak hareket etme kabiliyetleri arttı. TOBB çatısı altında faaliyet gösteren yerel oda ve borsalarda DEIK temsilcilikleri oluşturulması suretiyle DEIK’in hizmet alanı Anadolu sathına yayıldı. DEIK’in kurucu kuruluş kapısı açık tutularak Türkiye’de farklı sektörlerde faaliyet gösteren iş örgütlerinin de bünyeye katılması sağlanarak sinerji oluşturuldu. Birlik ve beraberlik içerisinde genişletilen bu ilişki ve iş birliği ağları ile gerçekleştirilen nitelikli çalışmalar DEIK’in ülkemizin dışa açık büyüme stratejisi doğrultusunda üstlendiği tarihi misyonuna uygun faaliyet bütünü olarak kayda geçmiştir. DEIK’in profesyonel çalışanlarından üyelerine, kurucu kuruluşlarından iş konseylerinde ve yönetim kurullarında seçilerek gönüllü görev üstlenmiş iş insanlarına kadar emeği geçenler büyük bir teşekkürü hak ediyor.